Zorgboek Osteoporose

Wat is osteoporose?
Osteoporose betekent dat u kwetsbare botten hebt. Waarom worden uw botten kwetsbaar? En wat zijn de vooruitzichten? Hier leest u onder meer dat osteoporose niet te genezen is, maar dat de botsterkte wel kan worden verbeterd.

Als u iets gebroken hebt
Bent u ouder dan vijftig en hebt u iets gebroken? Dan is dat voldoende aanleiding om een onderzoek naar osteoporose te starten. De diagnose wordt gesteld op basis van een röntgenfoto of een botdichtheidsmeting (DXA).

Geen klachten, wel vragen
Wilt u wel eens weten hoe groot de kans is dat u osteoporose krijgt? Uw huisarts kan nagaan of u een risico loopt.

Vallen en valpreventie
Een botbreuk ontstaat vaak als gevolg van een val. Daarom kan het zinvol zijn valpartijen te voorkomen. Uw arts kan u hierbij helpen.

Vitamine D en calcium
Het is belangrijk dat u voldoende calcium en vitamine D binnen krijgt. Eventueel kan uw arts u preparaten voorschrijven om de hoeveelheid calcium en vitamine D aan te vullen.

Medicijnen
Medicijnen helpen om de botsterkte te verbeteren. Om die reden spelen medicijnen een hoofdrol in de behandeling van osteoporose. Wat doen ze precies, wat zijn de bijwerkingen en hoe gebruikt u ze?

Oorzaak: een medicijn
Sommige medicijnen hebben invloed op de botsterkte. Die invloed kan zo groot zijn dat de kans op botbreuken sterk toeneemt.

Oorzaak: een andere ziekte
Soms leidt een andere ziekte tot osteoporose. Hier vindt u meer informatie over die ziekten en wordt uitgelegd hoe osteoporose kan ontstaan.

Osteoporose bij mannen
Veel mensen denken dat osteoporose een typische 'vrouwenziekte' is, maar ook mannen kunnen het krijgen. Bij het onderzoek en de behandeling gaat het er wel iets anders aan toe.

Osteoporose en werk
Als u met osteoporose getroffen wordt, kan dat gevolgen hebben voor uw werk. Misschien kunt u bepaalde werkzaamheden niet meer uitvoeren. Samen met de bedrijfsarts kunt u naar een oplossing zoeken.

Bewegen
Door te bewegen stimuleert u de botopbouw. Kies wel voor activiteiten die de botten belasten.

Gezond eten
Gezond eten is een belangrijke maatregel die u kunt nemen in de strijd tegen osteoporose. Zo zorgt u er zelf voor dat u voldoende calcium binnenkrijgt. Maar wat is dat eigenlijk: gezond eten?

Stoppen met roken
Roken is slecht voor de botten. Mensen met osteoporose krijgen daarom het advies te stoppen. Hoe zorgt u ervoor dat uw stoppoging ook slaagt?

Veiligheid
Door een veilige omgeving wordt de kans op een valpartij al een stuk kleiner. Misschien kunt u de inrichting van het huis wat aanpassen en (loop)hulpmiddelen gebruiken. Verder is het raadzaam terughoudend te zijn met alcohol.

Hulpverlening
Er is veel hulp voor mensen met osteoporose. Hier vindt u een overzicht. U leest onder meer over de huisarts, de internist(-endocrinoloog), de fysiotherapeut en de ergotherapeut.

De partner
Als uw partner of iemand anders in uw naaste omgeving osteoporose heeft, dan heeft dit ook gevolgen voor u. Deze informatie is bestemd voor de partner en andere naasten. Hoe kunt u uw partner steunen? Kunnen er problemen in de relatie ontstaan? Zo ja, welke zijn dat? Wat kunt u beiden doen om deze problemen te voorkomen of op te lossen?

Organisaties die u kunnen steunen
De Osteoporose Vereniging is de patiëntenorganisatie voor mensen met osteoporose. U kunt er onder meer terecht voor contact met lotgenoten. Bij de Osteoporose Stichting vindt u goede en betrouwbare informatie.

Ziekte, werk en inkomen
Osteoporose kan gevolgen hebben voor uw werk en (dus) voor uw inkomen. Onderwerpen in dit hoofdstuk zijn onder meer ziekteverzuim, arbeidsongeschiktheid en re-integratie.

Ziektekosten
Door uw osteoporose maakt u kosten. Vaak krijgt u deze (deels) vergoed, onder meer via de ziektekostenverzekering, de AWBZ, het Persoonsgebonden Budget, de Wmo, de Bijzondere bijstand en de aftrek van ziektekosten voor de inkomstenbelasting.

Patiëntenrecht
Als patiënt hebt u bepaalde rechten en plichten. Hier vindt u informatie over deze rechten (onder meer het toestemmingsvereiste, het informatierecht en het inzagerecht in uw medische gegevens) en plichten (onder meer het volledig informeren van de behandelaar, het meewerken aan een behandeling als u daarmee akkoord bent gegaan, en het betalen van de behandelaar).

De botten
Bij osteoporose gaan de botten achteruit. Dat wil zeggen: zowel de botdichtheid als de botstructuur verslechtert. Hoe zit een bot precies in elkaar? Waarvoor dienen de botten? Hoe ontwikkelt het skelet zich in de loop van een leven?

Botbreuken
Door osteoporose is de kans op een botbreuk groter. Vooral wervelbreuken en breuken in de heup en pols komen vrij veel voor. Hoe worden deze breuken behandeld?

Meest gestelde vragen
Hebt u nog vragen over osteoporose? Misschien vindt u in dit hoofstuk het antwoord op uw vraag. U vindt hier een overzicht van de vragen die het meest worden gesteld aan de Osteoporose Vereniging.

Meer informatie
Wij weten veel over osteoporose, maar anderen ook. Hier vindt u per deelonderwerp de belangrijkste informatiebronnen: deskundige organisaties, informatieve websites, betrouwbare infolijnen, en goede boeken en brochures.